Seviye Sensörü ve Seviye Ölçüm Cihazları

Seviye sensörü nasıl çalışır?

Seviye sensörü, malzemenin yüksekliğini fiziksel bir etkiden algılar: yüzeyden dönen ses ya da radar yankısı, dipteki sıvı basıncı, malzemeye değen titreşimli bir elemanın frekansındaki değişim ya da sıvıda yüzen bir şamandıranın konumu. Sensör, transmitter ve şalter arasındaki fark endüstriyel sensör çeşitleri rehberinde anlatılıyor.

Sunduğumuz seviye ölçüm cihazları şu ilkelerle çalışır:

• Ultrasonik: Ultrasonik seviye sensörü yüzeye ses dalgası gönderir ve yankının dönüş süresinden seviyeyi hesaplar; ölçülen malzemeye değmez. 1 m’den 20 m’ye kadar ölçme aralığı seçenekleri vardır.
• Radar: Radar sensör ses yerine elektromanyetik dalga kullanır. Radar Seviye Sensörü BCR1100 80 GHz frekansta çalışır ve sıvılarda 18 m’ye kadar ölçer. 120 GHz frekanslı radar seviye sensörü BCR-1000 10, 18 ve 40 m ölçüm aralıklarıyla sunulur ve tahıl, kum, toz ya da granül gibi katı malzeme silolarında kullanılır.
• Hidrostatik: Sıvıya daldırılan hidrostatik seviye sensörü BHPT2013, dipteki sıvı basıncından seviyeyi bulur; su ve atık su için kullanılır.
• Titreşimli nokta algılama: Titreşim tip seviye şalteri minimum ya da maksimum seviyede, taşma ve kuru çalışma emniyetinde kullanılır. Sıvıların yanında toz, kum, çimento, çakıl ve tahıl gibi katılarda da çalışır.
• Manyetik gösterge: Manyetik seviye göstergesi tankın yanındaki tüpte yüzen mıknatıslı bir şamandırayla çalışır; tüpün dışındaki flaplar renk değiştirerek seviyeyi yerinde gösterir. Sıvılar ve yağlar için kullanılır.

Bu ilkelerin ayrıntısı ile kapasitif ve iletken gibi diğer tipler su seviye sensörü çeşitleri rehberinde yer alır.

Seviye sensörü nasıl seçilir?

Debimetre ya da seviye sensörü isteyen müşterimize önce dört soru soruyoruz: akışkan nedir, hat çapı nedir, basınç var mıdır, ölçüm aralığı nedir? Seviye ölçümünde cihaz tipini ölçülen malzemenin sıvı mı yoksa toz ya da granül mü olduğu, ölçülen kimyasal, yüzeydeki köpük ya da buhar, tankın basıncı ve yalnız alarm gerekip gerekmediği belirler; seçim tablosu sahada önerdiğimiz eşlemeyi gösterir. Ölçüm aralığı ise tankın ya da silonun yüksekliğine göre seçilir.

Cihaz tipinin yanında modelin çalışma sınırları da uygulamayı karşılamalıdır: örneğin BCR-1000’in proses sıcaklığı ve BCR1100’ün çalışma sıcaklığı -40 ile 80 °C arasındadır, teknik tablolarındaki en yüksek çalışma basıncı 3 bar’dır. Köpük ve buhar özellikle ultrasonik ölçümü etkiler. Köpüklü tanklarda önerdiğimiz radar da her durumda sıvının seviyesini okumaz: sıvı yüzeyinde kalın bir köpük katmanı varsa ölçülen seviye köpüğün seviyesi olabilir. Toz patlaması riski olan silolarda kullanılmak üzere BCR-1000’in ve titreşim tip seviye şalterinin toz ortamı için ATEX onaylı model seçeneği de var.

Sektörlere göre uygulama örnekleri: arıtma tesislerinde havuz ve depolar; maden tesislerinde cevher, kum ve toz siloları; gıda tesislerinde tahıl ve un siloları ile sıvı tankları; gemi inşaatında yakıt tankları.

Montajda nelere dikkat edilmeli?

Sahada seviye sensörlerinde montaj ayrıntılarının atlanabildiğini görüyoruz; bu tür hatalar cihazın doğru ölçmesini engelleyebilir. Montaj biçimi cihaza göre değişir: BHPT2013 daldırma tip bir sensördür, prob kablosuyla sıvıya indirilir; temassız ölçen BCR1100’ün tanka üstten montajı sızıntı riskini azaltır; ultrasonik seviye sensörü ve titreşim tip seviye şalteri flanşlı, dişli ya da hijyenik bağlantıyla takılabilir. Ultrasonik ve radar sensörlerde dalga yolundaki engellerin ve ölü bölgenin, hidrostatik sensörde sıfır noktasının ölçüme etkisi su seviye sensörü rehberimizde anlatılıyor.

Keşif ve cihaz seçimi danışmanlığı veriyoruz; montajı ve devreye almayı sahada biz yapabiliriz. Seviye sensörlerinde kalibrasyon ayarı da yapıyoruz: cihaz sahada, çalıştığı yerde kontrol edilir ve sapma varsa ayarlanır.

Seviye sensörleri hangi çıkış sinyallerini verir?

Müşterilerimizin en çok istediği çıkış ve haberleşme tipleri 4-20 mA analog çıkış, Modbus RTU (RS485) ve röle (alarm) çıkışıdır. Çıkışlar modele göre değişir:

• Ultrasonik Seviye Sensörü: 4-20 mA analog çıkış; teknik tablosunda iletişim protokolü olarak HART ve RS-485 Modbus yer alır.
• BCR-1000: 2 telli 4-20 mA çıkış ve Bluetooth 5.0; RS485, SDI-12, Modbus ve röle çıkışı seçenekleri vardır.
• BCR1100: 2 telli 4-20 mA çıkış; ayar ve izleme Bluetooth 5.0 ile mobil uygulamadan yapılır, cihazda tuş takımı ve ekran yoktur.
• BHPT2013: 4-20 mA çıkış; 0-10 V dahil gerilim çıkışlı seçenekler de vardır.
• Titreşim Tip Seviye Şalteri: röle (SPDT), Namur ve PNP/NPN çıkış seçenekleri.
• Manyetik Seviye Göstergesi: teknik tablosunda 4-20 mA analog çıkış ve NO/NC kontak çıkışı.

4-20 mA akım sinyali, HART ve 2 telli bağlantının ne olduğu transmitter nedir rehberinde anlatılıyor.